MEDEMBLIK – Het college van burgemeester en wethouders van Medemblik vindt niet dat er sprake is van een kloof tussen de gemeentelijke overheid en de agrarische sector. Wel erkent het college dat negatieve beeldvorming, onzekerheid over het stikstofbeleid en discussies over onder meer pioenenteelt en gewasbeschermingsmiddelen grote zorgen veroorzaken bij boeren. Dat blijkt uit de beantwoording van schriftelijke vragen van VVD-raadslid A. Meester. Het college wil investeren in een regionaal programma dat agrarische ondernemers meer toekomstperspectief moet bieden.

De VVD stelde op 25 september vragen over wat de fractie omschrijft als ‘Het groeiende gat tussen overheid en de boer’. De vragen richten zich onder meer op de mentale belasting van agrariërs, de gevolgen van overheidsbeleid en de mogelijkheden om boeren vanuit de gemeente te ondersteunen.

Wethouder Bas de Wit is de verantwoordelijke portefeuillehouder voor de beantwoording.

College herkent negatieve beeldvorming

Het college bevestigt dat de negatieve beeldvorming over de landbouw regelmatig wordt besproken tijdens contacten met vertegenwoordigers van de agrarische sector.

Volgens het gemeentebestuur kunnen deze beeldvorming en de verschillende opgaven waarvoor boeren staan gevolgen hebben voor het welzijn van ondernemers en hun gezinnen.

Over de precieze mentale gevolgen voor individuele boeren heeft het college echter geen concrete informatie. Onderwerpen als mentale druk, ecologische rouw en identiteitsverlies zijn volgens de beantwoording niet specifiek aan de orde gekomen tijdens gesprekken met vertegenwoordigers van de sector.

Ook vanuit de Wmo en hulporganisaties zijn hierover geen signalen bekend.

Boeren aandachtsgroep bij suïcidepreventie

Opvallend is dat het college in de beantwoording nadrukkelijk aandacht besteedt aan suïcide onder agrariërs.

Volgens landelijke cijfers behoort de agrarische sector tot de bedrijfstakken waar relatief veel suïcides voorkomen.

Omdat boeren sterk vertegenwoordigd zijn in Noord-Holland Noord, vindt het college dit ook voor de regio relevant. Agrariërs vormen daarom een specifieke aandachtsgroep binnen het regionale suïcidepreventiebeleid.

Het college geeft geen cijfers over het aantal suïcides onder agrariërs in de gemeente Medemblik.

Stikstofbeleid zorgt voor onzekerheid

Het college erkent dat de landelijke discussie over stikstof bijdraagt aan de negatieve beeldvorming over de landbouw.

In september sprak een vertegenwoordiging van het college met enkele boeren en LTO West-Friesland over de voorgestelde stikstofaanpak van het kabinet.

Volgens het gemeentebestuur heeft de kabinetsbrief van juni 2026 veel reacties losgemaakt binnen de agrarische sector.

Het college constateert dat boeren vooral behoefte hebben aan duidelijkheid en mogelijkheden om hun onderneming voort te zetten en verder te ontwikkelen.

Daarvoor zijn volgens de gemeente perspectief, ruimte voor innovatie en bedrijfsontwikkeling noodzakelijk.

Pioenenteelt en gewasbescherming veroorzaken zorgen

Naast de landelijke stikstofproblematiek benoemt het college vier onderwerpen die de afgelopen periode nadrukkelijk naar voren zijn gekomen in gesprekken met agrariërs.

Het gaat om vergunningen voor het gebruik van grondwater voor beregening, het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen, de teelt van pioenrozen en stikstof.

Vooral de discussies over gewasbeschermingsmiddelen en de pioenenteelt zijn in Medemblik actueel.

Volgens het college zorgen deze onderwerpen voor onzekerheid omdat eventuele maatregelen of beperkingen gevolgen kunnen hebben voor de bedrijfsvoering van agrarische ondernemers.

Het gemeentebestuur doet in de beantwoording geen concrete toezeggingen over aanpassing van vergunningverlening of regels voor de pioenenteelt.

Volgens college geen kloof met boeren

Op de rechtstreekse vraag van de VVD of er een kloof bestaat tussen overheid en boer, antwoordt het college ontkennend.

Het gemeentebestuur stelt constructief samen te werken met vertegenwoordigers van de agrarische sector. Vanuit die samenwerking ziet het college geen sprake van een kloof.

Tegelijkertijd erkent het college dat de verschillende ontwikkelingen de relatie tussen overheid en boeren wel degelijk onder druk kunnen zetten.

Daarom vindt het gemeentebestuur het belangrijk om in de contacten met de agrarische sector te blijven investeren.

Ondersteuning via Sociaal Loket en TABOER

Boeren die te maken hebben met mentale problemen kunnen volgens het college terecht bij het Sociaal Loket van de gemeente Medemblik.

Daar kunnen ondernemers advies en ondersteuning krijgen. Bij psychische klachten verwijst het college daarnaast naar de huisarts.

Ook wijst de gemeente op TABOER, een onafhankelijk loket dat specifiek is bedoeld voor boeren en tuinders die ondersteuning nodig hebben bij mentale problemen.

Voor agrariërs die hun bedrijf willen veranderen, ziet het college mogelijkheden binnen het gemeentelijke economische beleid en de ruimtelijke ordening.

Medemblik werkt momenteel aan een nieuwe economische beleidsnota. Daarbij worden ook vertegenwoordigers van de agrarische sector betrokken.

Ondernemers met plannen voor bedrijfsverandering kunnen bovendien een initiatief indienen dat via de gemeentelijke intake- en omgevingstafel wordt beoordeeld.

Regionaal programma moet boeren perspectief bieden

Een belangrijk onderdeel van de gemeentelijke aanpak is het ontwikkelen van een regionaal programma voor het landelijk gebied. Binnen het Pact van Westfriesland is Agri & Food een van de strategische thema’s.

Het college wil via een programmatische aanpak meer duidelijkheid en toekomstperspectief bieden aan agrarische ondernemers. Het gemeentebestuur verwacht dat het welzijn van boeren kan verbeteren wanneer er meer zekerheid ontstaat over hun bedrijfsvoering.

Binnen het regionale programma moeten ondernemers en andere betrokken partijen ondersteuning kunnen krijgen bij gebiedsprocessen en concrete vraagstukken. Per project wordt bekeken welke samenwerkingspartners en financiers daarbij betrokken kunnen worden.

Medemblik wil zich nadrukkelijk inzetten voor dit programma en is ook bereid hierin te investeren. Concrete bedragen worden in de beantwoording niet genoemd.

Voorjaar 2027 meer duidelijkheid

Op de vraag welke concrete maatregelen het college op korte termijn gaat nemen, verwijst het gemeentebestuur vooral naar de ontwikkeling van het regionale programma.

Daarnaast blijft de gemeente de ontwikkelingen rond het landelijke stikstofbeleid, grondwatergebruik en gewasbeschermingsmiddelen volgen.

Wanneer nieuwe ontwikkelingen daarom vragen, wil het college daarop kunnen reageren.

De gemeenteraad kan naar verwachting in het voorjaar van 2027 een voortgangsrapportage over het landelijk gebied tegemoetzien.

Het college maakt daarbij wel een voorbehoud. De planning is afhankelijk van de regionale besluitvorming over de start van het programma.

Daarmee erkent Medemblik de onzekerheid en zorgen onder boeren, maar zijn concrete nieuwe gemeentelijke maatregelen om de mentale en bedrijfsmatige druk te verminderen voorlopig nog niet uitgewerkt.

Bron: Gemeente Medemblik, beantwoording schriftelijke VVD-raadsvragen ‘Het groeiende gat tussen overheid en de boer’, document DOC-26-1248841.