Misdaad in Medemblik sterk gedaald, maar zware incidenten blijven

MEDEMBLIK – De geregistreerde criminaliteit in de gemeente Medemblik is de afgelopen jaren sterk afgenomen. In 2012 registreerde de politie 1.963 misdrijven. In 2025 waren dat er 1.055, een daling van 46 procent per duizend inwoners. Tegelijkertijd verdwijnen zware misdrijven niet uit het lokale veiligheidsbeeld. In 2025 registreerde de politie onder meer vijf gevallen in de categorie moord en doodslag, inclusief pogingen, en elf feiten rond brand en ontploffing.

Criminaliteit daalt sinds 2012 fors

Voor de huidige gemeentelijke indeling is een consistente reeks beschikbaar vanaf 2012. In dat jaar werden 1.963 misdrijven geregistreerd. In 2013 bleef het aantal vrijwel gelijk met 1.964.

Daarna zette een duidelijke daling in. In 2014 waren er 1.760 geregistreerde misdrijven, gevolgd door 1.500 in 2015 en 1.332 in 2016. In 2017 zakte het aantal verder naar 1.143.

De daling stabiliseerde vervolgens tijdelijk. In 2018 werden 1.129 misdrijven geregistreerd. In 2019 liep het aantal weer op naar 1.361 en in coronajaar 2020 naar 1.416.

Daarna volgde opnieuw een daling: 1.283 misdrijven in 2021, 1.260 in 2022, 1.207 in 2023, 1.098 in 2024 en 1.055 in 2025. Daarmee ligt het aantal geregistreerde misdrijven in 2025 46 procent lager dan in 2012.

Winkeldiefstal en vernielingen

Ook de aard van de criminaliteit is veranderd. In 2025 waren horizontale fraude, vernieling en zaakbeschadiging en mishandeling belangrijke categorieën.

Horizontale fraude was met 181 registraties de grootste afzonderlijke categorie. Vernieling en zaakbeschadiging kwam uit op 108 gevallen. Mishandeling werd 81 keer geregistreerd.

Winkeldiefstal kwam in 2025 uit op 30 geregistreerde gevallen. Dat is relatief beperkt in vergelijking met de totale hoeveelheid geregistreerde criminaliteit. In 2012 werden in Medemblik 25 winkeldiefstallen geregistreerd in de beschikbare historische analyse.

Woninginbraken sterk teruggedrongen

Een van de duidelijkste ontwikkelingen is zichtbaar bij woninginbraak. In 2025 registreerde de politie in de gemeente Medemblik 27 woninginbraken. Daarnaast waren er veertien inbraken in boxen, garages of schuren.

De bredere ontwikkeling past bij de landelijke daling van klassieke criminaliteit. De politie Noord-Holland meldde over 2025 eveneens dat onder meer woninginbraken en winkeldiefstal verder waren afgenomen. Tegelijkertijd nam de complexiteit van meldingen toe door digitale criminaliteit en andere vormen van maatschappelijke problematiek.

Geweld blijft zichtbaar

Hoewel het totale aantal misdrijven sterk is gedaald, betekent dat niet dat ernstige geweldsdelicten zijn verdwenen.

In 2025 registreerde de politie in Medemblik 81 mishandelingen, 58 bedreigingen en vijf gevallen van openlijk geweld tegen personen. Daarnaast werden vijf registraties opgenomen onder de categorie moord en doodslag, inclusief pogingen.

Bij die laatste categorie is voorzichtigheid noodzakelijk. De vijf registraties betekenen niet dat in Medemblik vijf mensen zijn vermoord. De politiecategorie omvat ook pogingen tot moord of doodslag. Het is daarom geen dodentelling.

Schietincident laat ernst van zware criminaliteit zien

Dat ernstige geweldsincidenten ondanks de dalende totale criminaliteit kunnen voorkomen, blijkt uit een schietincident in Medemblik op 16 september 2024.

De rechtbank Noord-Holland behandelde een zaak waarin een verdachte werd vervolgd voor onder meer poging tot moord dan wel doodslag. Volgens het vonnis werd in Medemblik met een vuurwapen geschoten in de richting van een groep personen. Een slachtoffer werd in de heup geraakt en liep zeer ernstig en blijvend letsel op. Een tweede persoon werd eveneens beschoten.

De rechtbank veroordeelde de verdachte in januari 2026 voor poging tot doodslag. De zaak laat zien dat een relatief laag algemeen criminaliteitsniveau niet betekent dat de gemeente gevrijwaard is van zware geweldscriminaliteit.

Ook explosies en branden onderdeel van beeld

In 2025 werden in Medemblik elf misdrijven geregistreerd in de categorie brand en ontploffing. De categorie omvat meerdere typen strafbare feiten en kan daarom niet zonder verdere uitsplitsing worden gelijkgesteld aan het aantal aanslagen of explosies.

Daarmee is voorzichtigheid nodig met conclusies over aanslagen. De beschikbare gemeentelijke statistiek maakt het mogelijk om bepaalde categorieën te volgen, maar niet om voor ieder jaar sinds 2000 een betrouwbare afzonderlijke reeks van aanslagen, explosies, moorden en pogingen tot moord samen te stellen.

Van klassieke criminaliteit naar fraude

Een opvallende ontwikkeling is de verschuiving richting vermogenscriminaliteit en digitale vormen van criminaliteit. In 2025 stond horizontale fraude met 181 registraties bovenaan.

Dat past bij een bredere landelijke ontwikkeling. De politie meldde over 2025 dat ongeveer de helft van de aangiften een digitale component heeft. Tegelijk bleef de traditionele criminaliteit relatief stabiel.

De cijfers laten daarmee een belangrijke verandering zien. Waar criminaliteit vroeger vooral werd geassocieerd met woninginbraak, diefstal, vandalisme en geweld op straat, speelt fraude tegenwoordig een veel grotere rol.

Medemblik onder landelijk gemiddelde

In 2025 registreerde Medemblik 23,0 misdrijven per 1.000 inwoners. Het landelijke gemiddelde lag op 44,1 per 1.000 inwoners. Daarmee lag Medemblik ongeveer 48 procent onder het landelijke gemiddelde.

Dat betekent niet dat alle inwoners dezelfde kans lopen om slachtoffer te worden. Binnen de gemeente bestaan duidelijke verschillen tussen plaatsen en wijken. In 2025 lag het aantal geregistreerde misdrijven per 1.000 inwoners bijvoorbeeld hoger in Zwaagdijk-Oost en de stad Medemblik dan in verschillende andere kernen.

Conclusie

Het totale criminaliteitsbeeld van Medemblik is sinds 2012 duidelijk verbeterd. Het aantal geregistreerde misdrijven daalde van 1.963 naar 1.055. Vooral klassieke delicten zoals woninginbraak en winkeldiefstal zijn relatief beperkt geworden.

Daar staat tegenover dat criminaliteit niet is verdwenen, maar deels van karakter is veranderd. Fraude vormt inmiddels een belangrijke categorie, terwijl mishandeling, bedreiging en ernstige geweldsincidenten zichtbaar blijven.

Voor de periode vanaf 2000 is vooral één conclusie van belang: historische cijfers moeten worden gelezen tegen de achtergrond van de gemeentelijke herindelingen van 2007 en 2011. Een lange termijnanalyse is daardoor alleen betrouwbaar wanneer de cijfers naar dezelfde geografische grenzen worden omgerekend.

Bronnen

• Politie – compleet dashboard misdrijven / data.politie.nl
• Politie – veelgestelde vragen over criminaliteitsdata
• Criminaliteitsatlas – gemeente Medemblik, politie/CBS-data 2012–2025
• Veiligheidsanalyse gemeente Medemblik
• CBS – gemeentelijke indeling per 1 januari 2011
• Wet samenvoeging gemeenten Wervershoof, Andijk en Medemblik
• Rechtbank Noord-Holland – uitspraak over schietincident Medemblik 16 september 2024