Er zijn momenten waarop je je afvraagt hoeveel geduld er eigenlijk van inwoners verwacht mag worden. Al jarenlang wordt er gesproken over een nieuw dorpshuis voor Abbekerk en Lambertschaag. Als voormalig dorpsraadbestuurder heb ik van dichtbij meegemaakt hoeveel energie inwoners en dorpshuisbestuur hierin hebben gestoken.
Er is actiegevoerd, spandoeken opgehangen keer op keer aandacht gevraagd voor de toekomst van ons dorpshuis, gesprekken gevoerd, plannen gemaakt en verwachtingen gewekt.
En waar staan we nu?
Er staat nog altijd geen nieuw dorpshuis. Sterker nog, steeds meer onderdelen van de oorspronkelijke plannen lijken te verdwijnen.
Er is destijds gesproken over een combinatie van een nieuw dorpshuis en een nieuwe school, woningbouw. Uiteindelijk is dat plan niet doorgegaan.
Vervolgens kwamen andere plannen op tafel, waaronder gedeeltelijke sloop en nieuwbouw op de bestaande locatie. Ook dat bleek ingewikkeld, onder meer vanwege de sterk verouderde technische installatie. Uiteindelijk werd gekozen voor nieuwbouw met een tijdelijke huisvesting op het terrein van voetbalvereniging ALC. Hergebruik van materialen tot zelfs het hergebruiken van de stenen werd geopperd om de kosten te drukken en het goedkoper te maken. Een tweedehands tijdelijk dorpshuis met cabins om de verenigingen binnen het dorp te houden
Dat was niet zomaar een noodoplossing. Ze had een doel: het verenigingsleven en de sociale samenhang tijdens de bouwperiode behouden!
Inmiddels zijn op het terrein van ALC aanzienlijke werkzaamheden uitgevoerd. Er ligt een omvangrijke fundering met vloerplaten, er zijn grondwerkzaamheden verricht en er liggen al geruime tijd gehuurde rijplaten. En toen werd het stil.
Tot Gisteren 7 oktober.
Daarbij werd duidelijk dat het oorspronkelijk geplande tijdelijke dorpshuis er niet meer komt. De kosten zouden te hoog zijn opgelopen. Eerder was al sprake van ongeveer 750.000 euro aan extra benodigde middelen.
Daarmee ontstaat een vraag die mij bijzonder bezighoudt.
Hoe kan het dat er al zoveel geld is uitgegeven voordat duidelijk werd dat het plan financieel niet haalbaar was?
Een bouwproject kan tegenvallen. Dat begrijp ik. Maar juist daarom verwacht je dat er vooraf goed wordt gerekend, risico’s worden onderzocht en tijdens de uitvoering voortdurend wordt gecontroleerd. Zoals een raadslid mij influisterde “Waar is die controle gebleven”?
Wat gebeurt er met onze verenigingen?
Het schrappen van het tijdelijke dorpshuis heeft gevolgen die veel verder gaan dan de bouwkosten.
Verenigingen moeten nu toch uitwijken naar andere dorpen. Ouderen verliezen wellicht tijdelijk hun vertrouwde ontmoetingsplek. Activiteiten worden verspreid over verschillende locaties en er wordt gesproken over kleine tijdelijke units op de vloer van het tijdelijke dorpshuis want dat ligt er al.
Een dorpshuis is veel meer dan een gebouw waarin je een ruimte kunt huren. Het is de plek waar verenigingen samenkomen, waar ouderen elkaar ontmoeten en waar verschillende generaties onderdeel blijven van dezelfde dorpsgemeenschap. Een vereniging kun je na twee jaar terugverhuizen, maar leden die onderweg zijn afgehaakt, krijg je niet vanzelf terug. Daarom was dat tijdelijke dorpshuis zo belangrijk. Niet vanwege het gebouw zelf, maar vanwege de mensen die het bij elkaar moest houden. Na al die jaren van overleg, actievoeren en wachten, wil ik vooral dat we niet vergeten waarvoor we dit allemaal doen.
Het gaat niet om een prestigieus gebouw. Het gaat om de leefbaarheid van onze dorpen.
Daarnaast zijn er wijzigingen rond het medische centrum. Waar eerder sprake was van volledige sloop van het bestaande gebouw, zou nu het ronde gedeelte behouden blijven en worden aangepast voor medische voorzieningen?
Dat roept vragen op. Eerder werd gedeeltelijk behoud juist als problematisch beschouwd vanwege de verouderde installaties. Welke nieuwe afwegingen maken deze oplossing dan nu wel haalbaar en hoe zit het dan met garanties? het oorspronkelijke idee om bouwmaterialen te hergebruiken, wordt grotendeels losgelaten. Volgens de toelichting kunnen aannemers onvoldoende garanties geven op gebruikte materialen.
Al die wijzigingen hoeven afzonderlijk niet onverstandig te zijn.
Maar bij elkaar roepen ze wel een belangrijke vraag op:
Bouwen we nog steeds het dorpshuis dat onze gemeenschap nodig heeft, of passen we de oorspronkelijke ambities steeds verder aan om binnen het beschikbare budget te blijven?
Uitstel kost meer dan alleen tijd
Het bestaande dorpshuis zou nu ongeveer een jaar langer open moeten blijven.
Ook dat brengt kosten met zich mee. Het gebouw is verouderd en heeft onderhoud nodig om verantwoord gebruikt te kunnen worden. Ondertussen staat de wereld niet stil. Bouwmaterialen, arbeidskosten en andere uitgaven gaan verder stijgen.
Bij een budget van ongeveer negen miljoen euro betekent iedere extra kostenpost mogelijk minder financiële ruimte voor het uiteindelijke gebouw. En daarmee ontstaat een merkwaardige situatie.
Weet u nog dat er werd gesproken over de mogelijkheid van een pilot project voor het dorpshuis. Energie zuinig. Co2 arm gebouwd. Enz?
We zijn jarenlang bezig met voorbereiden, aanpassen en opnieuw plannen. Er worden letterlijk tonnen uitgegeven, terwijl het uiteindelijke dorpshuis mogelijk steeds minder functies krijgt.
Dat vraagt om een heldere financiële verantwoording.
Niet om achteraf met de vinger naar individuele personen te wijzen, maar om te begrijpen welke keuzes zijn gemaakt, welke kosten daarmee gemoeid zijn en hoe verdere tegenvallers worden voorkomen.
Laat er geen misverstand over bestaan
Mijn kritiek is geen pleidooi om het project stop te zetten. Integendeel.
Daarom verwacht ik van de gemeente niet alleen een realistische planning voor de nieuwbouw, maar ook een concreet plan om het verenigingsleven tijdens de bouwperiode overeind te houden.
Want uiteindelijk kunnen we over een paar jaar misschien een prachtig nieuw dorpshuis openen.
Maar wat hebben we daaraan als een deel van het verenigingsleven en de sociale samenhang waarvoor we het bouwen, in de tussentijd verloren is gegaan? Dat is voor mij, na al die jaren, de belangrijkste vraag. Een vereniging kun je na twee jaar terugverhuizen. Maar leden die onderweg zijn afgehaakt, krijg je niet vanzelf terug.
Freddy Stapersma Bewoner Abbekerk en oud bestuurslid Dorpsraad Abbekerk/Lambertschaag
Deel dit artikel:












