OPPERDOES – De gemeente Medemblik heeft terecht een dwangsom van 10.000 euro ingevorderd bij de eigenaren van een woning in Opperdoes vanwege illegale huisvesting van arbeidsmigranten. Dat heeft de Raad van State op woensdag 21 oktober 2026 bepaald. De eigenaren waren het niet eens met de invordering en vonden dat de gemeente onvoldoende had aangetoond dat de overtreding was voortgezet. De hoogste bestuursrechter gaat daar niet in mee.

De zaak begon in 2021, toen toezichthouders van de gemeente Medemblik constateerden dat een woning in Opperdoes in strijd met de geldende regels werd bewoond door arbeidsmigranten. Op 23 september 2021 kregen de mede-eigenaren van het pand een last onder dwangsom opgelegd. Zij moesten de illegale bewoning beëindigen en ervoor zorgen dat deze niet opnieuw zou plaatsvinden.

Wanneer zij zich niet aan deze verplichting hielden, zou een dwangsom van 10.000 euro ineens worden verbeurd. De eigenaren maakten destijds geen bezwaar tegen dit besluit.

Bij controle opnieuw vijf personen aanwezig

Op 1 en 2 augustus 2022 voerde een gemeentelijke toezichthouder opnieuw controles uit bij de woning. Daarbij werd volgens de gemeente vastgesteld dat de eigenaren niet aan de eerder opgelegde last hadden voldaan. In het controlerapport werd melding gemaakt van vijf personen die in de woning aanwezig waren.

De gemeente besloot daarop op 11 oktober 2022 de dwangsom van 10.000 euro in te vorderen. De eigenaren tekenden bezwaar aan, maar het college van burgemeester en wethouders verklaarde dit op 15 maart 2023 ongegrond. Vervolgens stapten zij naar de rechter in Haarlem. Die oordeelde op 5 juni 2024 dat de gemeente bevoegd was om de dwangsom in te vorderen.

Eigenaren betwisten bewijs van gemeente

De woningbezitters legden zich niet neer bij de uitspraak en gingen in hoger beroep bij de Raad van State. Volgens de eigenaren waren de feiten en omstandigheden onvoldoende duidelijk en controleerbaar vastgelegd. Zij vonden het constateringsrapport van 3 augustus 2022 te summier. Zo zou onvoldoende duidelijk zijn wie de vijf aanwezige personen waren, wie een klacht had ingediend en met welke personen de toezichthouder had gesproken.

Ook stelden de eigenaren dat niet duidelijk was wat tijdens de controle precies was verklaard. Daarnaast zouden de bijgevoegde foto’s onvoldoende informatie bieden. Volgens hen was het rapport aanzienlijk minder uitgebreid dan een eerder controlerapport uit juli 2021.

Raad van State volgt eerdere uitspraak

De Raad van State ziet geen aanleiding om het eerdere oordeel te vernietigen. Volgens de hoogste bestuursrechter zijn de bezwaren van de eigenaren grotendeels een herhaling van argumenten die al bij de rechtbank waren aangevoerd. De rechtbank heeft volgens de Raad van State voldoende gemotiveerd waarom de constateringen van de gemeente betrouwbaar en controleerbaar zijn.

De eigenaren hebben in hoger beroep geen nieuwe argumenten aangevoerd waaruit blijkt dat deze beoordeling onjuist of onvolledig zou zijn. Ook de financiële omstandigheden die de eigenaren tijdens de zitting van 7 oktober naar voren brachten, vormen geen reden om de invordering achterwege te laten of het bedrag te verlagen.

Geen dubbele dwangsom van 20.000 euro

Een belangrijk onderdeel van de uitspraak betreft de betalingsverplichting van de twee mede-eigenaren. De gemeente had bij beide eigenaren afzonderlijk een bedrag van 10.000 euro ingevorderd. Dat betekent volgens de Raad van State echter niet dat zij gezamenlijk 20.000 euro moeten betalen.

Tijdens de zitting bevestigde de gemeente Medemblik dat betaling van de 10.000 euro door één van de eigenaren voldoende is om aan de betalingsverplichting te voldoen. Het gaat daarmee om één verschuldigd bedrag van 10.000 euro.

Gemeente Medemblik krijgt gelijk

De Raad van State verklaart het hoger beroep ongegrond en bevestigt de eerdere uitspraak van de rechtbank. Daarmee blijft de invordering van de dwangsom in stand. De gemeente hoeft bovendien geen proceskosten aan de eigenaren te vergoeden.

Met de uitspraak komt een einde aan de bestuursrechtelijke procedure die voortkwam uit de handhaving tegen de illegale bewoning van de woning in Opperdoes.